Aagje

Categorieën

  • Aagje
  • Vitrine

Opgraving bij de Rochuskapel: Aagje

Wie nieuwsgierig is naar het Amersfoortse verleden, kan niet om Aagje heen. Aagje is niet zomaar een pop, ze is een hele accurate reconstructie van iemand die echt heeft geleefd. Aagjes verhaal gaat terug tot de 17e eeuw, waarin Amersfoort er heel anders uitzag.

In 2002 heeft het Centrum voor Archeologie de resten van 40 slachtoffers van de pest opgegraven bij het Pesthuis naast de Sint Rochuskapel aan de Coninckstraat. Tijdens dit onderzoek zijn 41 slachtoffers van de pest opgegraven. In Amersfoort woedde van 1635 tot 1637 een vreselijke pestepidemie. In veel steden stierf een op de tien inwoners, soms zelfs een op de drie. 

Een van de skeletten was van een vrouw van ongeveer 27 jaar oud. Haar skelet laat zien dat ze een jeugd vol ziekte en ongemak heeft gehad. Ze leed aan bloedarmoede, vitaminetekort en een longziekte. Ook had ze een slecht gebit. Maar dat was niet het ergste.  Omdat ze op het Pestlijderskerkhof is begraven, nemen wij aan dat ze aan de pest is doodgegaan, al kun je dat aan het skelet niet zien. De vrouw is met een bijzonder voorwerp begraven: een gebogen strip van koper die achterop haar schedel zat. Het was een ‘oorijzer’, waarmee vrouwen de kapjes op hun hoofd vast klemden. 

Reconstructie

Bijna vier eeuwen na haar dood is het gezicht van deze vrouw gereconstrueerd. Van de oorspronkelijke schedel is eerst een 3Dscan gemaakt. Hiervan is weer een 3Dprint gemaakt, die de basis is voor de reconstructie. Alle mensen hebben unieke schedels, en daardoor verschillende gezichten. Maar er zijn ook overeenkomsten. Het is bijvoorbeeld bekend hoe dik de spieren, vet en huid op bepaalde plekken op de schedel zijn. En we weten ook hoe de schedel de vorm van de neus en de breedte van de mond bepaalt. Omdat er aan het oorijzer nog een paar haren zaten, weten wij dat de vrouw blond haar had. Alleen de kleur ogen weten we niet zeker. De reconstructie zit bij ons achter het raam en kijkt uit over de Westsingel. We hebben haar Aagje genoemd. 

Oorijzer

Aagje had een bijzonder voorwerp in haar graf: een gebogen strip van koper die achterop haar schedel zat. Het was een oorijzer, waarmee vrouwen hun kapjes op hun hoofd vastmaakten. Dit oorijzer was rond 1640 in de mode.